| about this site | who we are | site map | reading tips | teaching tips | student tips | build vocab |
| teaching vocab | hot links | visit Thai school | Bangkok Post | Post books | student weekly | home


Tuesday, September 5, 2006

"Translate It" is designed for the many people who are required to translate English into Thai. It will also be useful for those who like some Thai-language support for their English lessons. These lessons are also very popular with expatriates who are learning Thai at an advanced level.

FOR THAI-WINDOWS 95 USERS, *THIS PAGE IS BEST VIEWED IN CordiaUPC (14 pt) OR OTHER UPC THAI-COMPATIBALE FONTS SUCH AS LILY, DILLENIA, EUCROSOCIA, FREESIA OR IRIS*

FOR INTERNATIONAL USERS, THAI FONTS CAN BE OBTAINED FROM THE FOLLOWING URL: http://thaigate.nacsis.ac.jp/files/thaifonts.html

..............................................................


สสวัสดีค่ะ แฟนผู้อ่าน

ฉบับนี้ เรามาฝึกแปลด้วยเรื่องราวที่แปลกประหลาด ชวนคิดชวนสนเท่ห์ว่า เป็นเรื่องบังเอิญเกิดขึ้น
เหมือนๆ กัน หรือเป็นเรื่องฟ้าดินลงโทษมนุษย์ ที่บังอาจล้อเลียนหัวเราะเยาะธรรมชาติ นักแปลที่ดี
ต้องรู้จักเลือกสรรหาเรื่องที่ดีมีคุณค่าสาระ ยังประโยชน์ให้แก่ผู้อ่าน ทั้งในด้านความรู้ ความคิด และ
ความบันเทิงที่สร้างสรรค์เชิดชูจิตใจผู้อ่าน นี่เป็นเกณฑ์ข้อหนึ่งในการพิจารณาตัดสินการประกวด
หนังสือแปลดีเด่นประจำปีที่จัดโดยคณะกรรมการตัดสินการประกวดหนังสือแปลของกระทรวง
ศึกษาธิการแต่น่าเสียดายที่บัดนี้การประกวดหนังสือแปลดังกล่าวนี้ได้หยุดชะงัก เว้นวรรคไปได้ 2-3
ปีมาแล้ว พวกเราชาวนักแปลทั้งหลาย ขอเรียกร้องให้กระทรวงศึกษาธิการจัดประกวดหนังสือแปลนี้
ต่อไป เพื่อเป็นการสนับสนุนและยกระดับคุณภาพหนังสือแปลให้ก้าวหน้าเป็นประโยชน์แก่ผู้อ่านยิ่งขึ้น

สำหรับการแปล เน้นการเลือกใช้คำแปลที่เหมาะสมกับบริบทเรื่องราว และการหลีกเลี่ยงใช้ประโยค
กรรมวาจก ซึ่งไม่นิยมใช้ในภาษไทย เรามาเริ่มกันเลยค่ะ

A huge mudslide devastated Namta village in Uttaradit's Tha Pla district. Flash floods and mudslides triggered by days of heavy rain washed away around 30 houses in the village. More than 50 people were missing.

โคลนถล่มกวาดหมู่บ้านน้ำต๊ะในจังหวัดอุตรดิตถ์ราบพณาสูร ฝนตกหนั
กติดต่อกันหลายวันจนเกิดน้ำป่าและโคลนถล่มบ้านไปราว 30 หลังคาเรือน
ชาวบ้านหายสาบสูญไปกว่า 50 คน

NORTHERN FLOODS RAVAGED VILLAGES

Locals remember eerie ghost film [1]

SUBIN KHUENKAEW

  1. Uttaradit - As residents of Maharaj village in tambon Mae Poon sprinted for their lives two weeks ago when flash floods and mudslides swept the area, they must have been wishing it was only another scene in a movie that was shot there.

  2. Many Maharaj people were cast in a locally made horror-comedy Lop Phi Phi Mai Lop (Running Quicker than Ghosts), produced by Khom Akradek of the Coliseum Film Co three years ago. They played the ghosts of villagers killed in a flash flood that devastated the entire village.

  3. "You may call it a coincidence but what happened in the film did happen here.

  4. "Some of the cast members are really dead now," said Adul Muangmee, director of Ban Hua Dong school, which has been turned into a relief centre for the victims of the May 23 flood disaster.

  5. Mr Adul said several villagers could not help wondering if the making of the movie had not tempted fate.

  6. "It makes my hair stand on end when I think about it," said the school director.

น้ำเหนือถล่มหมู่บ้านราบคาบ

ชาวบ้านจำได้เหมือนใน
หนังผีสยองขวัญ [๑]

สุบิน คืนแก้ว

  1. อุตรดิตถ์ - สำหรับชาวบ้าน
    ผู้อยู่อาศัยในหมู่บ้านมหาราช
    ตำบลแม่พูล ที่ต่างวิ่งหนีสุด
    ฤทธิ์เอาชีวิตรอดพ้นจากน้ำป่า
    และโคลนดินถล่ม ที่ถาโถม
    กวาดล้างทำลายบริเวณพื้นที่
    แห่งนั้นมาได้ เมื่อ 2 สัปดาห์
    ที่แล้วมานั้น ชาวบ้านพวกนี้
    คงต้องอยากให้เหตุการณ์เช่น
    ที่ว่านี้ เป็นเพียงฉากที่เหมือน
    กันกับฉากในภาพยนตร์เรื่อง
    หนึ่งที่มาถ่ายทำ ณ ที่นั้น

  2. ชาวบ้านที่หมู่บ้านมหาราช
    จำนวนมาก เล่นเป็นตัวแสดง
    ในภาพยนตร์ไทยแนวตลก
    สยองขวัญ เรื่อง หลบผี ผี
    ไม่หลบ     (วิ่งเผ่นหนีผี) ถ่าย
    ทำโดย คม อัครเดช แห่ง
    บริษัทโคลิเซียมฟิลม์ เมื่อ
    3 ปีมาแล้วชาวบ้านเหล่านี้
    แสดงเป็นพวกผีชาวบ้าน ที่
    ตายโหงด้วยน้ำป่าพัดพากวาด
    ทั้งหมู่บ้านราพณาสูร

  3. อาจารย์อดุล เมืองมี่ ผู้อำนวย
    การโรงเรียนบ้านหัวโด่ง
    สถานที่ซึ่งได้กลายเป็นศูนย์
    ช่วยเหลือผู้ประสบเคราะห์
    กรรมจากหายนะภัยน้ำป่าท่วม
    เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม เล่าว่า
    "คุณอาจจะเรียกเหตุการณ์นี้ว่า
    เป็นความบังเอิญก็ได้นะครับ
    แต่ทว่าสิ่งที่เกิดขึ้นในหนังเรื่อง
    นี้นะ ได้เกิดขึ้นมาแล้ว ณ ที่นี้

  4. "ผู้แสดงบางคน ตายไปแล้ว
    จริงๆ นะครับตอนนี้" ผู้อำนวย
    การโรงเรียนย้ำ

  5. ผู้อำนวยการอดุลยังเล่าต่อ
    อีกว่า ชาวบ้านอีกหลายๆ คน
    อดคิดกันไม่ได้ว่า การสร้าง
    ภาพยนตร์เรื่องนี้ดูจะไม่เป็น
    การล้อเลียนโชคชะตาฟ้าดิน
    ไปหน่อยหรอกหรือ

  6. "พอผมคิดถึงเรื่องนี้ขึ้นมา
    ทีไร ขนลุกเกรียวเลยละครับ"
    ผู้อำนวยการโรงเรียนทิ้งท้าย

คำอธิบาย

หัวบท
Floods ในที่นี้ คือ flash floods - น้ำป่า ถ้าใช้ 'น้ำป่าเหนือ'ดูเยิ่นเย้อไป ใช้แค่ น้ำเหนือ ก็พอ
¿ ravaged (v.) ทำลาย เหยียบย่ำ ถล่มราบคาบ ดิฉันเลือกคำหลังเพราะตรงกับบริบทและเกิด
จินตนาการได้ดีเหลือเกิน ¿ ใช้ข้อความแปลที่สั้นกะทัดรัด

หัวข่าวใหญ่

หัวข่าวนี้ยากตรงที่จะเลือกคำแปลของ remember ซึ่งเป็นคำง่ายๆ (แต่มีหลายความหมายและ
ใกล้เคียงกัน) ให้ตรงกับบริบทเรื่องราว และใช้คำที่สั้นที่สุด พร้อมกับให้สะดุดตาผู้อ่านด้วย ดิฉัน
เลือก "จำได้" มาใช้ พร้อมกับเติมคำสันธาน "เหมือนใน" เข้ามาขยายความให้ชัดเจนขึ้น
¿ eerie หรือ eery (adj.) ขี้ขลาด แปลกประหลาด ลี้ลับ สยองขวัญ ต้องเลือกคำหลังเพราะหนังผี
ใช้คำนี้ตรงที่สุด

คำบรรยายภาพ

แปลให้ตรงความ ใช้คำสั้นกะทัดรัด ¿ mudslides (n.) ดินโคลนถล่ม (ไม่แปลว่าดินโคลนไหล
หรือ พังลงมา) ¿ triggered (v.) กริยาคำนี้เป็นตัวอย่างที่ผู้แปลต้องคิดถึงบริบท และเลือกคำที่
เข้ากับเหตุการณ์ จากคำแปลว่า ลั่นไกปืน จุดชนวน ก่อให้เกิด ดิฉันขอเลือกใช้ "จนเกิด" เนื่องมา
จากบริบทบังคับว่า by days of heavy rain ฝนตกหนักติดต่อกันหลายวัน

ย่อหน้าที่ 1

สรุปข่าวเรื่องราวของชาวบ้านหมู่บ้านมหาราช ที่รอดตายจากน้ำป่าท่วมทำลายหมู่บ้านเรียบวุธ
ชาวบ้านอยากให้เหตุการณ์ร้ายเช่นนี้ เป็นเพียงฉากหนึ่งในหนังผีที่เคยมาถ่ายทำที่หมู่บ้านนี้เท่านั้น
ไม่อยากให้น้ำท่วมเกิดขึ้นจริงๆ เช่นนี้ เลย ¿ residents (n.) ชาวบ้านหรือประชาชนที่อยู่อาศัย
ในท้องที่แห่งหนึ่ง ¿ sprinted (v.) วิ่งเต็มที่ วิ่งสุดฝีเท้า วิ่งหนีสุดฤทธิ์ ใช้ได้ทุกคำ แต่ถ้าเลือก
คำหลัง จะเกิดจินตภาพชัดเจน ¿ flash floods (phr.n.) น้ำป่า น้ำท่วมฉับพลัน น้ำเหนือ
¿ swept (v.) กริยาคำนี้ ผู้แปลต้องพยายามหาคำที่ก่อให้เกิดความรู้สึกเกิดจินตภาพในเหตุ
การณ์ที่เกิดขึ้นจริงๆ นั่นคือ ต้องหาคำในด้าน "วรรณศิลป์" เข้ามาช่วย ¿ another scene
(phr.n.) วลีนี้เป็นอีกตัวอย่างหนึ่ง ที่ผู้แปลต้องพิจารณาบริบทให้ดี แล้วเลือกคำให้ตรงความ
another (adj.) ในที่นี้ หมายถึง คล้ายกัน เหมือนกัน วลีนี้จึงใช้ว่า "ฉากที่เหมือนกัน หรือ คล้าย
กัน" ¿ was shot เป็น past. v. แต่ในภาษาไทย ต้องหลีกเลี่ยงไม่ใช้ควรใช้คำว่า "มาถ่ายทำ"

ย่อหน้าที่ 2

กล่าวถึงชาวบ้านในหมู่บ้านมหาราชหลายสิบคนเคยเล่นหนังผี เป็นตัวผีชาวบ้านที่ตายโหงทั้งหมู่บ้าน
เพราะน้ำป่าเหมือนกัน หนังไทยเรื่องนี้มาถ่ายทำที่หมู่บ้านแห่งนี้ ¿ were cast ข้อความนี้ใน
ภาษาต้นฉบับเป็น past. v. แต่ภาษาไทยเราไม่นิยม ดิฉันจึงต้องหลีกเลี่ยง หาข้อความอื่นมาแทน
เช่น "เล่นเป็นตัวแสดง ได้รับคัดเลือกให้แสดง แสดงบทบาท ¿ locally made horror-
comedy นามวลีนี้มีคำขยายอยู่หลายคำ ควรแบ่งการแปลออกเป็นส่วนย่อยๆ เริ่มจาก horror-
comedy ก่อน คือ เรื่อง/แนวตลกสยองขวัญ ส่วน locally made คำแปลตรงตัว คือ ถ่ายทำใน
ท้องถิ่น ต้องตีความหมายซ้ำอีกครั้งหนึ่ง จึงได้คำว่า "ภาพยนตร์ไทย หรือ หนังไทย" ¿ ขอให้สังเกต
การเขียนชื่อภาพยนตร์ ชื่อหนังสือ ชื่อเพลง ฯลฯ ไม่นิยมแปลกันใช้การเขียนทับศัพท์ หากจะแปล
ควรอยู่ในวงเล็บ จะดีกว่า ¿ devastated (v.) กวาดเรียบวุธ ทำลายล้าง กวาดราพณาสูร ¿ the
entire village หมายถึงทั้งหมู่บ้าน นามวลีนี้มี entire (adj.) ทั้งหมด ทั่ว ทั้ง เป็นคำขยายหน้า
village (n.) หมู่บ้าน

ย่อหน้าที่ 3-6

เป็นคำพูดให้สัมภาษณ์ที่แสดงทรรศนะของผู้ให้ข่าว ในกรณีเหตุการณ์น้ำท่วมที่เกิดขึ้นจริงใน
หมู่บ้านมหาราช ซึ่งเหมือนกับเหตุการณ์ที่ชาวหมู่บ้านนี้เคยเล่นหนัง เป็นผีตายโหงในหมู่บ้าน
ที่ถูกน้ำป่าพัดหายตายทั้งหมู่บ้าน ¿ ข้อความส่วนใหญ่เป็น dialogue - บทสนทนาอยู่ในเครื่อง
หมายคำพูด จึงต้องใช้ข้อความแปลที่สมจริงในการพูดจาโต้ตอบกัน † a coincidence (n.)
เหตุ/ความบังเอิญ เหตุ/ความประจวบเหมาะ เหตุ/ความเหมาะเจาะ เลือกใช้ได้ทุกคำ

¿ ก่อนแปลย่อหน้าที่ 3 ดิฉันได้ยกข้อความแปล ที่กล่าวถึงผู้พูดข้อความนี้มาก่อน เพื่อให้ผู้อ่าน
รู้ว่าเป็นคำพูดของผู้ใด ¿ a relief centre (นามวลี) หมายถึง ศูนย์บรรเทาทุกข์ ศูนย์ช่วยเหลือ
ศูนย์สงเคราะห์ ใช้ได้ทุกคำ แต่เรานิยมใช้คำ1-2 มากกว่า ¿ flood disaster (นามวลี) หายนะ
ภัยน้ำป่า อุทกภัยน้ำป่า ¿ the cast (n.) ผู้แสดง ผู้เล่นหนัง - ภาพยนตร์ ดังนั้น cast จึงเป็นทั้ง
คำกริยาและคำนาม ¿ could not help wondering เป็นสำนวนหมายถึง "อดคิดไม่ได้ว่า"
(อย่าแปลตรงตามคำนะคะ) ¿ had not tempted fate ข้อความนี้เป็นสำนวน ดิฉันขอใช้
ข้อความว่า "ดูจะไม่เป็นการล้อเลียนโชคชะตาฟ้าดิน" กอปรกับเป็นประโยคที่มี if นำหน้า
จึงได้ทำให้เป็นประโยคเชิงคำถามกลายๆ ¿ my hair stand on end เป็นสำนวนหรือ idioms
หมายถึง ขนลุกเกรียว ขนหัวลุก ขนหัวตั้งชัน เป็นคำเปรียบเทียบที่หวาดกลัวจนขนลุกเกรียว
¿ สำนวนนี้ ทำให้ดิฉันอดยิ้มไม่ได้ เมื่อได้ยินเพลงลูกทุ่งที่ผสมคำภาษาอังกฤษแบบไทยๆ ของเรา ในเพลงที่ชื่อว่า "...ขนแขน stand up ขนแขน stand up..." (ต้องทำเสียงเหน่อๆ แบบอีสานด้วย
นะคะ) ต่อไปนี้คำสำนวนแปลที่สมบูรณ์ทั้งสองย่อหน้าค่ะ

พบตอนจบของเรื่องนี้ฉบับหน้าค่ะ สวัสดีค่ะ

จินตนา ใบกาซูยี์ 

  • >This lesson is based on a short excerpt of an article from the Bangkok Post. The translation and commentary were prepared by Acharn Chintana Bhaigasuyee, MA is Reading and Language Arts from Florida State University, Tallahassee, Florida, USA. Acharn Chintana had been the Director of Book Translation Institute, Department of Curriculum and Instruction Development, Ministry of Education for many years.

    Back to our home page

    Read our other translate it columns here.

    | © The Post Publishing Public Co., Ltd.
    All rights reserved 2005
    Last modified: September 4, 2006     |